تمدید مهلت ارسال اظهارنامه1404 اشخاص حقوقی و حقیقی تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵؛ چه شرکتهایی مشمول میشوند؟
انتشار پیشنویس جدید سازمان امور مالیاتی، خبر مهمی برای مدیران مالی، حسابداران و مدیران شرکتهاست؛ زیرا در صورت تصویب نهایی، مهلت تسلیم اظهارنامه مالیات بر درآمد و پرداخت مالیات برخی اشخاص حقوقی تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ تمدید خواهد شد.
اهمیت این پیشنویس فقط در اضافهشدن دو ماه به مهلت شرکتهای دارای سال مالی منتهی به اسفند نیست. متن آن بهگونهای تنظیم شده که میتواند اشخاص حقوقی دیگری را نیز در بر بگیرد؛ مشروط بر اینکه پایان مهلت قانونی اظهارنامه آنها در فاصله اول خرداد تا ۳۱ تیر ۱۴۰۵ قرار داشته باشد.
این پیشنویس در تاریخ ۲۸ تیر ۱۴۰۵ از سوی سازمان امور مالیاتی برای مشاهده و اعلام نظر مردم و فعالان اقتصادی در پایگاه ملی اطلاعرسانی قوانین و مقررات کشور منتشر شده و هنوز بخشنامه قطعی و لازمالاجرا محسوب نمیشود.

تفسیر کامل پیشنویس بخشنامه
متن پیشنویس دو حکم جداگانه دارد. حکم نخست به اشخاص حقوقی و حکم دوم به صاحبان مشاغل و تبصره ماده ۱۰۰ مربوط است.
۱. تمدید مهلت ارسال اظهارنامه 1404اشخاص حقوقی فقط محدود به شرکتهای سال مالی اسفند نیست
در بند نخست پیشنویس آمده است:
مهلت تسلیم اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی و پرداخت مالیات متعلق که تاریخ انقضای آن در بازه زمانی ۱۴۰۵/۰۳/۰۱ تا ۱۴۰۵/۰۴/۳۱ قرار دارد، تا تاریخ ۱۴۰۵/۰۶/۳۱ تمدید میشود.
این جمله سه نکته مهم دارد.
نخست اینکه ملاک برخورداری از تمدید، تاریخ پایان مهلت قانونی اظهارنامه است؛ نه صرفاً نوع شرکت یا تاریخ ثبت آن.
دوم اینکه تمام اشخاص حقوقی بهطور یکسان مشمول پیشنویس نیستند. فقط اشخاص حقوقیای مشمول میشوند که مهلت قانونی اظهارنامه آنها در فاصله اول خرداد تا پایان تیر ۱۴۰۵ تمام شود.
سوم اینکه تمدید، هم تسلیم اظهارنامه و هم پرداخت مالیات متعلق را در بر میگیرد. بنابراین در صورت ابلاغ متن نهایی با همین عبارت، شرکت مشمول علاوه بر ارسال اظهارنامه، برای پرداخت مالیات ابرازی نیز تا پایان شهریور فرصت خواهد داشت.
مهمترین گروه مشمول: شرکتهای دارای سال مالی منتهی به اسفند ۱۴۰۴
بخش بزرگی از شرکتهای ایرانی، سال مالی خود را در پایان اسفند میبندند. مطابق ماده ۱۱۰ قانون مالیاتهای مستقیم، اشخاص حقوقی باید اظهارنامه، ترازنامه، حساب سود و زیان و اطلاعات مقرر را حداکثر تا چهار ماه پس از پایان سال مالی تسلیم و مالیات متعلق را پرداخت کنند.
بنابراین مهلت عادی شرکتهایی که سال مالی آنها در پایان اسفند ۱۴۰۴ خاتمه یافته، پایان تیر ۱۴۰۵ است. در صورت تصویب پیشنویس، مهلت این شرکتها تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ افزایش پیدا میکند.
این تمدید برای چنین شرکتهایی عملاً دو ماه فرصت بیشتر ایجاد میکند؛ اما این فرصت نباید صرفاً بهعنوان تأخیر در ارسال اظهارنامه دیده شود. شرکتها میتوانند از آن برای بستن دقیق حسابها، رفع مغایرتها و کاهش ریسکهای مالیاتی استفاده کنند.
تکلیف شرکتهایی که سال مالی متفاوت دارند چیست؟
سال مالی همه اشخاص حقوقی الزاماً از اول فروردین تا پایان اسفند نیست. بعضی شرکتها، مؤسسات، شعب شرکتهای خارجی و مجموعههای وابسته، سال مالی متفاوتی دارند.
از متن پیشنویس میتوان نتیجه گرفت که هر شخص حقوقی با سال مالی متفاوت نیز در صورتی مشمول تمدید خواهد بود که مهلت چهارماهه اظهارنامه او در فاصله اول خرداد تا ۳۱ تیر ۱۴۰۵ به پایان برسد.
برای مثال، اگر براساس پایان سال مالی یک شرکت، آخرین مهلت اظهارنامه آن در خرداد یا تیر ۱۴۰۵ قرار گیرد، ظاهر متن پیشنویس آن شرکت را نیز مشمول تمدید تا پایان شهریور میکند.
در مقابل، اگر مهلت اظهارنامه شخص حقوقی پیش از اول خرداد تمام شده یا پس از پایان تیر فرا برسد، براساس عبارت فعلی پیشنویس نمیتوان آن را مشمول این تمدید دانست.
آیا این تمدید فقط برای ارسال اظهارنامه است؟
خیر. یکی از مهمترین امتیازات پیشنویس این است که در کنار تمدید مهلت تسلیم اظهارنامه، عبارت «پرداخت مالیات متعلق» را نیز آورده است.
در صورت ابلاغ بخشنامه نهایی با همین متن، شرکت مشمول تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ برای انجام دو تکلیف فرصت خواهد داشت:
| تکلیف شخص حقوقی | مهلت پیشنهادی |
|---|---|
| تسلیم اظهارنامه مالیات بر درآمد | ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ |
| پرداخت مالیات متعلق به اظهارنامه | ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ |
این موضوع از نظر مدیریت نقدینگی شرکتها اهمیت زیادی دارد؛ زیرا تمدید صرفاً یک فرصت اداری برای تکمیل فرم نیست و زمان پرداخت مالیات را نیز جابهجا میکند.
بااینحال، تمدید پرداخت مالیات اظهارنامه نباید با تمدید تمام بدهیهای مالیاتی شرکت اشتباه گرفته شود. بدهیهای قطعی گذشته، اقساط قبلی، مالیات حقوق، مالیات تکلیفی و سایر سررسیدها فقط در صورتی تمدید میشوند که در بخشنامه یا مقرره جداگانهای به آنها اشاره شده باشد.
آیا پیشنویس فعلی قابل استناد و اجراست؟
در حال حاضر خیر. سند منتشرشده صراحتاً عنوان «پیشنویس» دارد و برای دریافت نظر فعالان اقتصادی منتشر شده است. بنابراین تا زمانی که نسخه نهایی تصویب و از مسیر رسمی ابلاغ نشود، شرکتها نباید صرفاً با اتکا به این تصویر، انجام تکالیف مالیاتی خود را متوقف کنند.
در متن نهایی ممکن است تاریخها، دامنه مشمولان یا برخی عبارتها تغییر کند. ملاک اقدام قطعی، بخشنامهای خواهد بود که شماره، تاریخ و امضای نهایی داشته و رسماً ابلاغ شده باشد.
این پیشنویس چه تکالیفی را تمدید نمیکند؟
موضوع بخشنامه محدود به اظهارنامه مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی، اظهارنامه مشاغل، فرم تبصره ماده ۱۰۰ و پرداخت مالیات متعلق به این موارد است.
بنابراین نباید از انتشار این پیشنویس نتیجه گرفت که مهلت تکالیف زیر نیز تمدید شده است:
- مالیات بر ارزش افزوده
- ارسال یا اصلاح صورتحساب الکترونیکی
- واکنش خریدار به صورتحسابها در کارپوشه
- مالیات حقوق کارکنان
- مالیاتهای تکلیفی
- معاملات فصلی
- دفاتر تجاری الکترونیکی
- اقساط بدهیهای مالیاتی قبلی
هر یک از این تکالیف، مهلت و مقررات مستقل خود را دارند و تمدید آنها نیازمند تصریح جداگانه است.
شرکتها از فرصت تمدید احتمالی چگونه استفاده کنند؟
تمدید مهلت، زمانی برای عقبانداختن کار حسابداری نیست؛ بلکه فرصتی برای اصلاح پرونده مالی شرکت پیش از ارسال نهایی است.
صورتهای مالی را با دفاتر تطبیق دهید
ترازنامه و صورت سود و زیان اظهارنامه باید با تراز نهایی، دفاتر قانونی و اسناد حسابداری شرکت هماهنگ باشد. اختلاف میان سود اظهارنامه، سود دفاتر و صورتهای مالی میتواند در رسیدگی مالیاتی سؤالبرانگیز باشد.
بهویژه لازم است حسابهای موقت، ثبتهای پایان سال، ذخایر، تعدیلات سنواتی و اسناد اصلاحی پیش از ارسال نهایی بررسی شوند.
فروش شرکت را از چند منبع کنترل کنید
فروش اظهارشده نباید فقط از گزارش نرمافزار حسابداری استخراج شود. بهتر است مبلغ فروش با اطلاعات زیر مقایسه شود:
سامانه مؤدیان، اظهارنامههای ارزش افزوده، قراردادها، صورتوضعیتها، گردش حسابهای تجاری، گزارش فروش داخلی و اسناد برگشت از فروش.
اگر اختلافی وجود دارد، باید علت آن پیش از ارسال اظهارنامه روشن و مستند شود.
حساب شرکا و سهامداران را جدی بگیرید
یکی از بخشهای حساس در رسیدگی شرکتها، حساب جاری شرکا، سهامداران و اعضای هیئتمدیره است.
واریز یا برداشتهای پرتعداد، ماندههای غیرعادی، پرداخت هزینههای شخصی از حساب شرکت یا دریافت وجوه بدون قرارداد مشخص میتواند برای شرکت ریسک مالیاتی ایجاد کند.
برای هر مبلغ مهم باید ماهیت معامله، قرارداد، مصوبه یا سند حسابداری قابل دفاع وجود داشته باشد.
موجودی کالا و بهای تمامشده را دوباره بررسی کنید
در شرکتهای بازرگانی و تولیدی، موجودی پایان دوره مستقیماً بر بهای تمامشده و سود شرکت اثر میگذارد.
موجودی ثبتشده باید با انبارگردانی، کارت کالا، فاکتورهای خرید، گزارش تولید و فروش هماهنگ باشد. کمنمایی یا بیشنمایی موجودی میتواند سود مشمول مالیات را بهشکل غیرواقعی تغییر دهد.
حقوق، بیمه و مالیات حقوق را مغایرتگیری کنید
هزینه حقوق ثبتشده در حسابها بهتر است با لیست بیمه، مالیات حقوق، قرارداد کارکنان و مبالغ پرداختی بانک تطبیق داده شود.
اختلاف میان این اطلاعات ممکن است باعث رد بخشی از هزینه حقوق یا ایجاد مطالبه مالیاتی و بیمهای شود.
داراییهای ثابت و استهلاک را کنترل کنید
خرید، فروش، اسقاط و انتقال داراییهای ثابت باید در جدول داراییها و محاسبات استهلاک منعکس شده باشد.
ثبت استهلاک برای داراییای که تحویل نشده، ثبتنکردن فروش یک دارایی یا ادامه محاسبه استهلاک پس از پایان عمر مفید، از خطاهای رایج در اظهارنامه شرکتهاست.
زیان سنواتی و معافیتها را بدون بررسی ثبت نکنید
اگر شرکت قصد استفاده از زیان سنوات قبل، نرخ صفر یا معافیت قانونی را دارد، باید شرایط و اسناد آن پیش از ارسال اظهارنامه بررسی شود.
صرف وجود زیان در اظهارنامه سنوات قبل به معنی قابلاستفادهبودن قطعی آن نیست. وضعیت رسیدگی، قطعیت زیان و رعایت تکالیف قانونی میتواند بر امکان استفاده از آن اثر بگذارد.
منابع پرداخت مالیات را از قبل مشخص کنید
از آنجا که پیشنویس، پرداخت مالیات متعلق را نیز تا پایان شهریور جابهجا میکند، مدیر مالی باید مالیات تقریبی شرکت را پیش از موعد محاسبه کند.
تمدید مهلت نباید موجب شود شرکت در روزهای پایانی شهریور تازه با رقم مالیات و کمبود نقدینگی روبهرو شود.
وضعیت صاحبان مشاغل و تبصره ماده ۱۰۰
پس از اشخاص حقوقی، بند دوم پیشنویس به صاحبان مشاغل اختصاص دارد.
براساس این بند، مهلت تسلیم اظهارنامه مالیات بر درآمد مشاغل، فرم مالیات مقطوع تبصره ماده ۱۰۰ و پرداخت مالیات متعلق بابت عملکرد سال ۱۴۰۴ تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ تمدید میشود.
تفاوت مهم این بند با حکم اشخاص حقوقی آن است که برای صاحبان مشاغل، عملکرد سال ۱۴۰۴ صراحتاً ذکر شده؛ اما در بند اشخاص حقوقی، معیار اصلی تاریخ انقضای مهلت قانونی در بازه اول خرداد تا پایان تیر ۱۴۰۵ است.
صاحبان مشاغل واجد شرایط تبصره ماده ۱۰۰ نیز باید پیش از قبول مالیات مقطوع، مبلغ فروش شناساییشده، تراکنشهای بانکی، معافیتها، مالیاتهای پرداختی و رقم نهایی پیشنهادی را کنترل کنند. نمایش فرم در سامانه بهتنهایی به این معنا نیست که پذیرش آن برای هر مؤدی بهترین انتخاب است.
پرسشهای مهم درباره پیشنویس تمدید مهلت ارسال اظهارنامه1404
آیا همه شرکتها تا پایان شهریور فرصت دارند؟
خیر. براساس متن فعلی، فقط اشخاص حقوقیای مشمول میشوند که مهلت قانونی اظهارنامه آنها در فاصله اول خرداد تا پایان تیر ۱۴۰۵ منقضی شود.
آیا شرکتهای دارای سال مالی منتهی به اسفند مشمولاند؟
بله. مهلت عادی این شرکتها پایان تیر است و در محدوده اعلامشده در پیشنویس قرار میگیرد.
آیا پرداخت مالیات نیز تمدید شده است؟
در متن پیشنویس، هم تسلیم اظهارنامه و هم پرداخت مالیات متعلق ذکر شده است.
آیا دفاتر تجاری الکترونیکی نیز تا پایان شهریور تمدید شدهاند؟
در این پیشنویس اشارهای به تمدید دفاتر تجاری الکترونیکی نشده است؛ بنابراین نباید مهلت آنها را مشمول این متن دانست.
آیا میتوان از هماکنون مهلت ۳۱ شهریور را قطعی دانست؟
خیر. سند در مرحله پیشنویس است و برای اجرا باید نسخه نهایی آن رسماً ابلاغ شود.
خلاصه ( مهلت ارسال اظهارنامه 1404)
پیشنویس منتشرشده بیش از آنکه صرفاً یک خبر درباره تمدید اظهارنامه مشاغل باشد، برای اشخاص حقوقی و شرکتها اهمیت دارد.
در صورت تصویب نهایی، هر شخص حقوقی که مهلت قانونی اظهارنامه و پرداخت مالیات او در فاصله اول خرداد تا ۳۱ تیر ۱۴۰۵ قرار گرفته باشد، تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ فرصت خواهد داشت.
برای شرکتهای دارای سال مالی منتهی به اسفند ۱۴۰۴، این حکم به معنی انتقال مهلت پایان تیر به پایان شهریور است. بااینحال، شرکتها بهتر است این فرصت را صرف تکمیل صورتهای مالی، کنترل سامانه مؤدیان، بررسی حساب شرکا، اصلاح موجودی، تطبیق لیست حقوق و لسیت بیمه و برآورد مالیات کنند؛ نه اینکه تهیه اظهارنامه را به روزهای پایانی موکول نمایند.
در پایان مجددا یاد آور میشود، پیش از صدور بخشنامه نهایی،همچنان «تمدید مهلت ارسال اظهارنامه 1404اشخاص حقوقی و حقیقی »بصورت پیش نویس بوده و قابل استناد نمیباشد.

