پیامک فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳
پیامک فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ چیست؟ بررسی یک نمونه واقعی
فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ چیست؟ بررسی نمونه واقعی، جدولهای F1 تا F5، نحوه محاسبه مالیات و اقدامات ضروری مدیران.
در روزهای اخیر تعداد زیادی از مدیران شرکتها و مؤدیان حقوقی پیامکی با مضمون زیر دریافت کردهاند:
مؤدی گرامی، برگه مالیاتی با عنوان «فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی» برای شما صادر شده و در کارتابل ابلاغ الکترونیکی قرار گرفته است. برای مشاهده جزئیات برگه، با قید فوریت به درگاه خدمات مالیاتی مراجعه نمایید.
طبیعی است که دریافت چنین پیامکی باعث نگرانی مدیرعامل، اعضای هیئتمدیره و مدیر مالی شرکت شود. اولین پرسش اغلب مدیران این است:
آیا صدور فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ به معنی قطعیشدن مالیات است؟
پاسخ این است که در نمونه واقعی بررسیشده، این فرم بیشتر نقش یک گزارش محاسباتی و تشریحی را دارد و نشان میدهد سامانه مالیاتی بر اساس چه اطلاعات، شاخصها و فرمولهایی به درآمد مشمول مالیات رسیده است.
اما این موضوع به معنی بیاهمیتبودن فرم نیست. برعکس، اطلاعات موجود در فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ میتواند مبنای صدور برگ تشخیص مالیات و مطالبه مالیات از شرکت قرار گیرد.
ماجرای یک نمونه واقعی از دریافت پیامک رسیدگی سیستمی
در نمونهای واقعی، مدیرعامل یک شرکت پس از دریافت پیامک سازمان امور مالیاتی، به کارتابل ابلاغ الکترونیکی مراجعه کرد و با برگهای پنجصفحهای با عنوان زیر بشرح زیر روبهرو شد:
فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳
در ابتدای فرم، اطلاعات زیر درج شده بود:
- اداره کل و اداره امور مالیاتی رسیدگیکننده
- شماره و تاریخ صدور فرم
- شماره اقتصادی و شناسه ملی مؤدی
- نام شخص حقوقی و نام تجاری
- کدپستی و سایر مشخصات مؤدی
این اطلاعات در تصویر زیر برای حفظ محرمانگی شرکت با قلم قرمز پوشانده شدهاند.
فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ چه چیزی را نشان میدهد؟
این فرم به زبان ساده، مسیر محاسبه مالیات توسط سامانه را نمایش میدهد.
سامانه ممکن است اطلاعات اظهارشده شرکت را با اطلاعات ثبتشده در منابع دیگر مقایسه کند؛ از جمله:
- اظهارنامه عملکرد شرکت
- اظهارنامههای مالیات بر ارزش افزوده
- اطلاعات ثبتشده در سامانه مؤدیان
- صورت معاملات فصلی
- اطلاعات خرید و فروش طرف اول و طرف دوم
- اطلاعات حسابهای بانکی تجاری یا مشکوک به تجاری
- اطلاعات دستگاههای کارتخوان و پذیرندهها
- نسبت سود فعالیت و نسبت سود ناویژه فعالیت
سپس بر اساس قواعدی که در جدولهای فرم درج شده، مبلغ فروش، بهای تمامشده، هزینههای اداری و درآمد مشمول مالیات را محاسبه میکند.
جدول شماره ۱ فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳
جدول شماره یک با عنوان «اطلاعات فعالیتهای مؤدی» شامل اطلاعات زیر است:
- کد فعالیت یا اینتاکد
- عنوان فعالیت شرکت
- سهم هر فعالیت از کل فعالیتهای شرکت
- نسبت سود فعالیت
- نسبت سود فعالیت ناویژه
در نمونه واقعی بررسیشده، یک فعالیت با سهم صددرصدی ثبت شده و نسبت سود فعالیت و نسبت سود ناویژه آن در محاسبات سامانه به کار رفته است.
چرا اینتاکد و نسبت سود فعالیت مهم است؟
در رسیدگی سیستمی، عنوان فعالیت انتخابشده در پرونده مالیاتی اهمیت زیادی دارد.
اگر فعالیت اصلی شرکت به اشتباه انتخاب شده باشد یا اینتاکد ثبتشده با فعالیت واقعی شرکت مطابقت نداشته باشد، ممکن است نسبت سود نامتناسبی برای شرکت در نظر گرفته شود.
بنابراین مدیر مالی باید بررسی کند:
- کد فعالیت درجشده با فعالیت واقعی شرکت یکسان است یا خیر.
- سهم هر فعالیت بهدرستی ثبت شده است یا خیر.
- نسبت سود فعالیت با آخرین اطلاعات پرونده مالیاتی تطابق دارد یا خیر.
- شرکت دارای چند فعالیت بوده اما تنها یک فعالیت در فرم درج شده است یا خیر.
مهمترین بخش فرم؛ جدول شماره ۲ محاسبه مأخذ مالیات بر درآمد
مهمترین قسمت فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ جدول شماره دو است.
در این جدول، قواعد اصلی با نمادهای F1 تا F5 نمایش داده میشوند:
- F1: فروش یا درآمد رسیدگیشده
- F2: بهای تمامشده قابل قبول
- F3: هزینههای اداری قابل قبول
- F4: اقلام افزاینده درآمد مشمول مالیات
- F5: اقلام کاهنده درآمد مشمول مالیات
هر قاعده اصلی نیز ممکن است از چند قاعده فرعی تشکیل شده باشد.
قاعده اصلی F1 چگونه فروش شرکت را محاسبه میکند؟
در نمونه واقعی، برای تعیین فروش رسیدگیشده، سامانه پنج قاعده فرعی را در نظر گرفته است:
- F11: فروش ابرازی در اظهارنامه
- F12: فروش استخراجشده از اظهارنامههای ارزش افزوده
- F13: فروش محاسبهشده بر اساس خریدهای ثبتشده
- F14: اطلاعات حسابهای تجاری
- F15: اطلاعات پذیرندهها و دستگاههای کارتخوان
فرمول سامانه به این صورت است:
F1 = MAX [F11، F12، F13، (F14 + F15)]
یعنی سامانه بالاترین مبلغ میان منابع مختلف اطلاعاتی را بهعنوان فروش رسیدگیشده انتخاب میکند.
در نمونه واقعی مطابق شکل زیر:
- فروش ابرازی شرکت در اظهارنامه: ۵٬۷۰۷٬۲۸۰٬۰۰۰ ریال
- فروش استخراجشده از اظهارنامههای ارزش افزوده: ۶٬۲۷۴٬۴۸۰٬۰۰۰ ریال
- فروش محاسبهشده بر اساس خریدهای شرکت: ۳٬۴۵۵٬۸۸۸٬۶۳۰ ریال
بنابراین بالاترین مبلغ، یعنی ۶٬۲۷۴٬۴۸۰٬۰۰۰ ریال بهعنوان فروش رسیدگیشده انتخاب شده است.
سامانه چه میزان فروش اضافه برای شرکت در نظر گرفته است؟
فروش ابرازی شرکت:
۵٬۷۰۷٬۲۸۰٬۰۰۰ ریال
فروش انتخابشده توسط سامانه:
۶٬۲۷۴٬۴۸۰٬۰۰۰ ریال
اختلاف این دو مبلغ:
۵۶۷٬۲۰۰٬۰۰۰ ریال
این مبلغ در جدول شماره سه فرم با عنوان:
درآمد یا فروش رسیدگیشده مازاد بر ابرازی
نمایش داده شده است.
این بخش یکی از مهمترین نقاطی است که مدیر مالی باید بررسی کند. ممکن است اختلاف فروش به دلایل زیر ایجاد شده باشد:
- تفاوت میان اظهارنامه عملکرد و اظهارنامه ارزش افزوده
- ثبت فروش در دورهای متفاوت
- صدور صورتحسابی که بعداً ابطال یا اصلاح شده است
- برگشت از فروش ثبتنشده
- اختلاف زمانی میان ثبت دفاتر و سامانه مؤدیان
- ثبت تکراری یک صورتحساب
انتقال اشتباه اطلاعات بین دورههای مالی
- ثبت فروش متعلق به سال قبل یا سال بعد
بررسی قواعد F2 تا F5 در فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳
پس از تعیین فروش، سامانه به سراغ بهای تمامشده و هزینههای شرکت میرود.
قاعده F2؛ بهای تمامشده قابل قبول
سامانه مبلغ بهای تمامشده ابرازی را با مبلغ محاسبهشده بر اساس نسبت سود فعالیت مقایسه میکند.
در نمونه واقعی، بهای تمامشده محاسبهشده طبق نسبت سود فعالیت برابر با:
۳٬۹۹۵٬۰۹۶٬۰۰۰ ریال
درج شده است.
قاعده F3؛ هزینههای اداری قابل قبول
در این بخش، هزینههای اداری ابرازی با هزینه اداری محاسبهشده بر اساس نسبت سود فعالیت مقایسه میشود.
در نمونه واقعی:
- هزینههای اداری ابرازی: ۶٬۳۱۵٬۵۹۶٬۸۴۸ ریال
- هزینه اداری محاسبهشده بر اساس نسبت سود فعالیت: ۵۷۰٬۷۲۸٬۰۰۰ ریال
سامانه سپس بر اساس فرمولهای تکمیلی، مبلغ قابل قبول هزینههای شرکت را تعیین کرده است.
قواعد F4 و F5
قاعده F4 مربوط به اقلامی است که موجب افزایش درآمد مشمول مالیات میشوند و قاعده F5 اقلام کاهنده درآمد مشمول مالیات را در نظر میگیرد.
جدول شماره ۳؛ نتیجه نهایی رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳
جدول شماره سه با عنوان:
محاسبه تغییرات قابل اعمال در اظهارنامه
نشان میدهد که سامانه در نهایت چه تغییراتی در اطلاعات ابرازی شرکت ایجاد کرده است.
در نمونه واقعی، مهمترین تغییرات عبارتاند از:
۱. فروش مازاد بر ابرازی
۵۶۷٬۲۰۰٬۰۰۰ ریال
این مبلغ از اختلاف فروش رسیدگیشده با فروش ابرازی شرکت به دست آمده است.
۲. هزینه اداری برگشتی مربوط به درآمد ابرازی
۱٬۷۴۹٬۷۷۲٬۸۴۸ ریال
به این معنی که سامانه بخشی از هزینه اداری ابرازی شرکت را قابل قبول ندانسته است.
۳. بهای تمامشده مربوط به درآمدهای مازاد
۳۹۷٬۰۴۰٬۰۰۰ ریال
سامانه برای درآمد اضافهشده، بهای تمامشده مرتبط را نیز محاسبه کرده است.
۴. هزینه اداری مربوط به درآمدهای مازاد
۵۶٬۷۲۰٬۰۰۰ ریال
۵. درآمد مشمول مالیات نهایی
در پایان، درآمد مشمول مالیات شرکت برابر با:
۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ ریال
محاسبه شده است.
قاعدتا این پیامک این برگه میبایست قبل یا همراه با برگ تشخیص مالیاتی صادر گردد.
چنانچه ابتدا پیامک برگ تشخیص مالیاتی ارسال گردد ، برگه "فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی" بایستی قبل از اتمام مهلت اعتراض به برگ تشخیص مالیات عملکرد در کارتابل ابلاغ الکترونیک قرار گیرد تا مودی در صورت اعتراض به برگ تشخیص از نحوه محاسبه مالیات مطلع باشد.
برگ تشخیص مالیاتی
در ادامه و در همین نمونه واقعی مورد بررسی، برگ دیگری با عنوان:
برگ تشخیص مالیات بر درآمد اشخاص حقوقی صادر شده است.
در این برگ مثال نمونه واقعی:
برای محاسبه مالیات متعلق، درآمد مشمول مالیات در نرخ مالیات ضرب میشود:
درآمد مشمول مالیات: ۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ ریال
نرخ مالیات: ۲۵ درصدمحاسبه
۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ × ۲۵٪
یعنی:
۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ × ۰٫۲۵ = ۳۱۳٬۷۲۴٬۰۰۰ ریال
از آنجا که ۲۵ درصد برابر با یکچهارم است، میتوان مبلغ را بر ۴ نیز تقسیم کرد:
۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ ÷ ۴ = ۳۱۳٬۷۲۴٬۰۰۰ ریال
بنابراین:
مالیات متعلق: ۳۱۳٬۷۲۴٬۰۰۰ ریال
در این نمونه، درآمد مشمول مالیات شرکت مبلغ ۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ ریال تعیین شده است. با اعمال نرخ ۲۵ درصد مالیات اشخاص حقوقی، مالیات متعلق از حاصلضرب درآمد مشمول مالیات در عدد ۰٫۲۵ به دست میآید. بنابراین مالیات محاسبهشده شرکت برابر با ۳۱۳٬۷۲۴٬۰۰۰ ریال است.درج شده است.
بنابراین در این نمونه، فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ نحوه رسیدن سامانه به درآمد مشمول مالیات را توضیح داده و برگ تشخیص، مبلغ مالیات مطالبهشده را اعلام کرده است.
آیا فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی همان برگ تشخیص است؟
خیر.
در نمونه بررسیشده، دو سند جداگانه وجود دارد:
فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی:
جزئیات منابع اطلاعاتی، شاخصها، نسبتها و فرمولهای مورد استفاده سامانه را نشان میدهد.
برگ تشخیص مالیات:
درآمد مشمول مالیات و مبلغ مالیات مطالبهشده را اعلام میکند.
برای اعتراض، مهلت درجشده در برگ تشخیص اهمیت دارد. بر اساس ماده ۲۳۸ قانون مالیاتهای مستقیم، مؤدی میتواند ظرف سی روز از تاریخ ابلاغ برگ تشخیص، با ارائه دلایل، اسناد و مدارک، تقاضای رسیدگی مجدد کند. همین مهلت در متن برگ تشخیص نمونه نیز درج شده است.
تفاوت پیامک برگ قطعی ارزش افزوده با فرم رسیدگی سیستمی عملکرد
برخی مدیران ممکن است همزمان چند پیامک مالیاتی دریافت کنند؛ برای مثال:
- پیامک فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد
- پیامک برگ تشخیص مالیات عملکرد
- پیامک برگ قطعی مالیات عملکرد
- پیامک برگ تشخیص یا قطعی مالیات و عوارض ارزش افزوده
- پیامک مطالبه جرائم
- پیامک مربوط به سامانه مؤدیان
هر کدام از این برگهها به یک موضوع و پرونده مالیاتی جداگانه مربوط است.
مالیات عملکرد بر سود یا درآمد مشمول مالیات سالانه شرکت متمرکز است، اما مالیات و عوارض ارزش افزوده به معاملات و دورههای ارزش افزوده مربوط میشود.
بنابراین دریافت پیامک برگ قطعی ارزش افزوده را نباید با فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ یکسان دانست.
مدیرعامل پس از دریافت پیامک چه کاری انجام دهد؟
۱. مستقیماً وارد کارتابل مالیاتی شوید
از لینکهای ناشناس پیامکی استفاده نکنید. نشانی سامانه را شخصاً در مرورگر وارد کرده و از بخش کارتابل ابلاغ الکترونیکی، برگه را مشاهده کنید.
۲. تمام صفحات و پیوستها را دانلود کنید
فقط صفحه اول را بررسی نکنید. در نمونه واقعی، فرمولها و نتیجه اصلی در صفحات بعدی فرم قرار داشتند.
۳. تاریخ ابلاغ را یادداشت کنید
مهم است که بدانید، تاریخ مشاهده یا ابلاغ میتواند آغاز مهلت قانونی اعتراض باشد. مقررات ابلاغ الکترونیکی، بارگذاری و مشاهده اوراق مالیاتی را دارای آثار قانونی میداند.
۴. ابتدا جدول F1 را بررسی کنید
مبالغ زیر را با یکدیگر تطبیق دهید:
- فروش اظهارنامه عملکرد
- فروش اظهارنامه ارزش افزوده
- فروش سامانه مؤدیان
- معاملات فصلی
- گردش حسابهای تجاری
- فروش ثبتشده در دفاتر و نرمافزار حسابداری
۵. مغایرتها را مستند کنید
فقط گفتن اینکه «فروش شرکت کمتر بوده» کافی نیست. برای هر اختلاف باید مدرک و مستندات وجود داشته باشد؛ مانند:
- صورتحساب ابطالی
- برگشت از فروش
- اصلاحیه صورتحساب
- گردش حساب بانکی
- قرارداد
- فاکتور خرید و فروش
- دفاتر قانونی
- اظهارنامه ارزش افزوده
- گزارش سامانه مؤدیان
- اسناد انتقال وجه بین حسابهای شرکت
۶. نسبت سود و اینتاکد را کنترل کنید
چنانچه اینتاکد شرکت اشتباه باشد، ممکن است کل محاسبات بهای تمامشده و هزینه قابل قبول تحت تأثیر قرار گیرد.
۷. برگ تشخیص را جداگانه بررسی کنید
بهتر است که بدانید ملاک اعتراض و مبلغ مورد مطالبه، برگ تشخیص یا برگ قطعی است؛ نه صرفاً پیامک یا عنوان فرم.
پرسشهای متداول درباره فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳
آیا دریافت این پیامک به معنی بدهکارشدن قطعی شرکت است؟
الزاما خیر. ابتدا باید عنوان دقیق تمام برگههای ابلاغشده بررسی شود. فرم محاسبات، برگ تشخیص و برگ قطعی آثار یکسانی ندارند.
آیا باید فوراً مالیات درجشده را پرداخت کنیم؟
پیش از پرداخت باید مشخص شود برگه صادرشده «تشخیص» است یا «قطعی». در صورت وجود اعتراض به برگ تشخیص، مهلت قانونی نباید از دست برود.
چرا سامانه فروش ارزش افزوده را بیشتر از فروش اظهارنامه عملکرد در نظر گرفته است؟
در نمونه همین واقعی، فرمول F1 بالاترین مبلغ میان چند منبع اطلاعاتی را انتخاب کرده است. چون فروش استخراجشده از اظهارنامه ارزش افزوده بیشتر از فروش اظهارشده در عملکرد بود، همان مبلغ مبنای رسیدگی قرار گرفت.
مبلغ ۵۶۷٬۲۰۰٬۰۰۰ ریال در مثال نمونه از کجا آمده است؟
این مبلغ اختلاف میان فروش رسیدگیشده، یعنی ۶٬۲۷۴٬۴۸۰٬۰۰۰ ریال و فروش ابرازی مودی، یعنی ۵٬۷۰۷٬۲۸۰٬۰۰۰ ریال است.
آیا امکان اعتراض به محاسبات وجود دارد؟
در صورتی که این محاسبات منجر به صدور برگ تشخیص شده باشد، مؤدی میتواند در مهلت قانونی نسبت به برگ تشخیص اعتراض کرده و دلایل و اسناد خود را ارائه کند.
مهمترین مدرک برای اعتراض چیست؟
یک گزارش تطبیق دقیق که نشان دهد هر مبلغ فروش، خرید، دریافت بانکی یا صورتحساب متعلق به چه معامله و چه دورهای بوده است.
خلاصه
دریافت پیامک فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳ را نباید نادیده گرفت یا صرفاً یک پیام اطلاعرسانی ساده تلقی کرد.
این فرم نشان میدهد سامانه مالیاتی:
- چه اطلاعاتی را از اظهارنامه و سامانههای دیگر استخراج کرده؛
- چه مبلغی را بهعنوان فروش شرکت پذیرفته؛
- چه میزان از هزینهها را قابل قبول دانسته؛
- چه اصلاحاتی در اظهارنامه اعمال کرده؛
- و چگونه به درآمد مشمول مالیات رسیده است.
در مثال نمونه واقعی بررسیشده، اختلاف میان فروش اظهارنامه عملکرد و فروش استخراجشده از اظهارنامه ارزش افزوده، باعث شناسایی ۵۶۷٬۲۰۰٬۰۰۰ ریال فروش مازاد بر ابرازی شد و در نهایت درآمد مشمول مالیات شرکت به ۱٬۲۵۴٬۸۹۶٬۰۰۰ ریال و مالیات متعلق به ۳۱۳٬۷۲۴٬۰۰۰ ریال رسید.
مهمترین توصیه به مدیران این است که پس از دریافت پیامک فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۳، در سریعترین زمان ممکن تمام صفحات فرم، برگ تشخیص و مستندات فروش و هزینه شرکت را بررسی کنند؛ زیرا از دست رفتن مهلت اعتراض میتواند امکان دفاع مؤثر از پرونده مالیاتی را محدود کند.مدیران حتما قبل از اعتراض از نحوه محاسبه مالیات در فرم قواعد و محاسبات رسیدگی سیستمی اظهارنامه عملکرد اطلاع حاصل نمایند.